Safari-de aşakdaky Paýlaş ⬆ düwmesine, soňra «Baş ekrana goş» diýen ýere basyň.
Brauzeriň menýusyny (⋮) açyň we «Programmany gurnamak» ýa-da «Baş ekrana goş» saýlaň.
Chrome ýa-da Edge-de salgy setiriniň sagyndaky «Gurna» nyşanyna basyň.
Azerbaýjan
Gazagystan
Özbegistan
Gyrgyzystan
Türkmenistan
Demirgazyk Kipr
Türkiýe
Tatarystan
Başgyrdystan
Saha (Ýakutiýa)
Gagauziýa
Demirgazyk Makedoniýa
BolgariýaGündelik gysgaça syn · Biz barada · Neşir ýörelgeleri · Aragatnaşyk · 🔔 Bildirişler
Taslamalar
Hazarüsti halkara ulag ýoly baradaky 35 habar, iň täzesi ýokarda. Bu sahypa her täze habar bilen özbaşdak täzelenýär.
Ulaşyk we infrastruktura ministrliginiň garamagyndaky Infrastruktura maýa goýumlary baş direktorlygy degişli tender yglanyny Resmi gazetde çap etdi. Kandidatlar ETMIC taslamasynyň elektrifikasiýa bilen birlikde infrastruktura we üstki gurluş işlerini dizaýn etmek we gurmak üçin ýapyk konwertde teklip ibererler.
ABŞ we Merkezi Aziýanyň bäş ýurdy 2026-njy ýylyň 19-njy oktýabrynda Samarkandda geçirilen Daşary işler ministrleriniň duşuşygynda C5+1 formatynyň on ýyllygyny belledi. Platforma 2015-nji ýylda hem Samarkandda döredildi; şol wagt Gazagystanyň, Gyrgyzystanyň, Täjigistanyň, Türkmenistanyň we Özbegistanyň daşary işler ministrleri ABŞ-nyň Döwlet sekretary Jon Kerri bilen duşuşypdy.
Gazagystanyň Baýterek Holding kompaniýasy Hytaýyň Guoyou Materials Group kompaniýasy bilen Kuryk portunyň port infrastrukturasyny ösdürmek üçin 1 milliard ABŞ dollaryna deň maýa goýum taslamasy boýunça hyzmatdaşlyk memorandumyna gol çekdi. Ylalaşyk Şymkentde geçirilen Gazagystanyň global maýa goýum töwerek stolunda 2026 (KGIR-2026) gol çekildi, diýip Qazinform habar agentligi habar berýär.
Bakuda geçirilen Aziýada Özara Hereketdeşlik we Ynamdarlyk Çäreleri boýunça Maslahatyň (CICA) 7-nji sammitiniň netijeleri Azerbaýjan we Hytaý arasynda sebitdaş hyzmatdaşlygy, ulag baglanyşyklaryny we strategik hyzmatdaşlygy pugtalandyrmak üçin täze mümkinçilikler döredýär diýip bellenildi. Bu baha Day.az-a beren teswirinde syýasy ekspert, Al-Farabi adyndaky Gazagystan Milli Uniwersitetiniň doktoranty Din Tsinpin tarapyndan berildi.
Trans-Hazar halkara transport marşruty, ýagny Orta koridor Aziýa bilen Ýewropanyň arasyndaky söwdada has möhüm orun eýeleýär. Dünýä banky 28-nji sentýabrda çap eden hasabatyna görä, zerur infrastruktura maýadarlygy we reformalar durmuşa geçirilse, koridordaky ýük daşamak göwrümi üç essedenden hem köp artyp, eltip berme wagty bolsa iki esse gysgaldyp bilner.
Gazagystanyň Premýer-ministri Olžas Bektenow, 20-nji oktýabrda Duşanbeda geçirilen Şanhaý hyzmatdaşlyk guramasynyň (ŞHG) hökümet ýolbaşçylarynyň duşuşygynda, guramanyň çäginde suwuk intellekt merkezleriniň torunyň döredilmegini we sebitdäki ulag koridorlarynyň 2035-nji ýyla çenli ýeke strategiýa esasynda birleşdirilmegini teklip etdi.
ABŞ we bäş Merkezi Aziýa ýurdy 19-njy oktýabrda Samarkantda geçirilen C5+1 ministrler duşuşygynda ykdysady, energetika, howpsuzlyk we medeni hyzmatdaşlygy güýçlendirmek borjuny täzeden tassyklady. Bilelikdäki beýanatda suwerenlige, garaşsyzlyga we çäk bitewiligine hormat goýmaga esaslanan dowamly hyzmatdaşlyk garaýşy beýan edildi.
Gazagystanyň Premýer-ministri Olžas Bektenow ŞHG Hökümet Başlyklarynyň Geňeşiniň mejlisinde ýurduň ŞHG döwletleri bilen serhetden geçýän töleglerinin takmynan 70 göterimi eýýäm milli walýutalarda amala aşyrylýandygyny aýtdy.
2026-njy ýylyň 19-njy oktýabrynda Samarkantda Merkezi Aziýa ýurtlarynyň daşary işler ministrleri bilen ABŞ-nyň Döwlet sekretary “C5+1” formatynda navbatdaky duşuşygy geçirdi. Bu barada Türkmenistanyň Daşary işler ministrligi habar berdi.
Uraloglu SETA gaznasy tarapyndan guralan “Üýtgeýän global ulag geosyýasaty we Ösüş ýoly taslamasy konferensiýasy”nda çykyş etdi. Ol Hormuz bogazy töweregindäki gerginlikler we Rusiýa-Ukrainanyň urşy ýaly wakalaryň kynçylyklar döredýändigini, ýurtlaryň bolsa has howpsuz, gysga, öňünden çak edilip bilinýän we dowamly ugurlar gözleýändiklerini aýtdy.
Ulag we infrastruktura
19-njy oktýabrda Tokioda Trans-Hazar halkara transport ýolunyň (TMTM) ösdürilmegine we Tokio bilen Almatynyň arasynda gönüden-göni howa gatnawynyň açylmagyna bagyşlanan konferensiýa geçirildi.
ABŞ we Merkezi Aziýa ýurtlary C5+1 çäginde hyzmatdaşlygyň esasy ugurlaryny kesgitledi. Taraplar Transkaspiý halkara ulag marşrutynyň ösdürilmeginiň, infrastruktura maýa goýumlarynyň we ulag hem söwda baglanyşyklarynyň güýçlendirilmeginiň ähmiýetini nygtady. Bu çäreleriň Merkezi Aziýa bilen ABŞ-nyň arasynda özara söwda we maýa goýumlaryny artdyrmagy hem çalt ösýän bazarlarda täze mümkinçilikleri açmagy garaşylýar.
ABŞ we Merkezi Aziýa ýurtlary energetika boýunça hyzmatdaşlygy güýçlendirmek, käbir ähli möhüm mineral serişdeleriň çykarylmagyny we gaýta işlenilmegini ösdürmek, şeýle hem Transkaspiý halkara ulag marşrutynyň (TBNM, Orta koridor) ösüşi üçin çäreler görmek niýetinde. Interfaks habar agentligine salgylanyp, muny Samarkantda «C5+1» formatynda geçirilen duşuşygyň netijeleri boýunça bilelikdäki beýanatda habar berildi.
Ulag we infrastruktura ministri Abdulkadir Uraloglu SETA tarapyndan Ankaradaky ofisinde guralan konferensiýada çykyş etdi. Ol global söwda koridorlarynyň täzeden çyzylýandygyny we soňky ýyllardaky geosyýasy ösüşleriň ulag ulgamlarynyň näderejede durnuksyzdygyny görkezendigini belledi. Hormuz bogazy töweregindäki gerginlikler we Russiýa-Ukrainanyň urşy ýurtlary has howpsuz, gysga, öňünden çaklap bolýan we dowamly ugurlary gözlemäge itekleýändigini aýtdy.
Gazagystan we Azerbaýjan 15-nji oktýabrda Hazar aşaky halkara ulag ýoly (TITR), ýagny Orta koridor boýunça hyzmatdaşlygy çuňlaşdyrmak barada ylalaşdy. Resminama ýurtlaryň ministrleri tarapyndan Prezident Kasym-Žomart Tokaýew we Azerbaýjan Prezidenti Ilham Aliýewiň gatnaşmagynda çalşyldy we demir ýol, awtomobil ýollary we port infrastrukturasy boýunça utgaşdyrmak üçin hukuk çarçuwasyny döredýär. Koridor Hytaýy Gazagystan, Hazar deňzi, Azerbaýjan, Gürjistan we Türkiýe arkaly Ýewropa bilen baglanyşdyrýar.
Gazagystanyň daşary işler ministriniň orunbasary Arman Issetow Ýewropa Bileleşiginiň Orta Aziýa boýunça Ýörite wekili Eduards Stiprais bilen duşuşdy. Duşuşykda Gazagystan we AB arasyndaky hyzmatdaşlygyň ösüşi, sebitara baglanyşyk, maýa goýum we durnukly ösüş meselesi ara alnyp maslahatlaşyldy. Maglumat Qazinform habar agentliginiň DIM-iň matbugat gullugyna salgylanyp berildi.
Kazakystan Orta koridor boýunça söwdany ösdürmek üçin Belgiýa bilen has giň hyzmatdaşlyk gözleýär. Euronews habar berşine görä, bu hyzmatdaşlyga Antwerpen-Brugge porty bilen Hazar portlary Aktau we Kuryk arasyndaky mümkin bolan hyzmatdaşlyk girýär. Prezident Kasym-Žomart Tokaýew Belgiýa-Kazakystan Biznes Geňeşinde bu hyzmatdaşlygyň metallar, neftehimiýa we oba hojalyk önümleri üçin has giň bazarlary açyp biljekdigini belledi.
Gazagystanyň Premýer-ministri Olžas Bektenow Astanada Kambodžanyň Premýer-ministri Hun Manet bilen gepleşik geçirdi. Hun Manet Gazagystana ilkinji resmi saparyny edýär. Hökümetiň metbugat gullugyna salgylanyp, Qazinform habar agentligi habar berdi. Iki hökümet toparynyň wekilleri söwda we ykdysady hyzmatdaşlygy giňeltmek ýollaryny maslahatlaşdy. Gazagystan Kambodžany Günorta-Gündogar Aziýada möhüm we ygtybarly hyzmatdaş hasap edýär.
Bakuw gämi gurluşyk zawodynda Gazagystan üçin iki universal guru ýük gämisiniň gurluşygy boýunça resminamalar alyşyldy. 15-nji oktýabrda Gazagystanyň Prezidenti Kasym-Žomart Tokaýewiň Aziýada Özara Täsir we Ynanç Çäreleri boýunça Maslahatlaşma (CICA) sammitine gatnaşmak üçin Bakuwa iş saparynyň çäklerinde geçirilen dabarada taslama boýunça resminamalar alyşyldy. Gämiler Gazagystan demir ýollary AJ-niň bagly kompaniýasy KTZ Express Shipping üçin guruljak. Şertnamalar 2026-njy ýylyň aprelinde baglaşylypdy.
2026-njy ýylda Bakuda Prezident Ilham Aliýewiň başlygy astynda AQEM-iň VII Sammit duşuşygy geçiriler.
Şu ýylyň oktýabr aýynyň başynda Orta Aziýa we Azerbaýjan döwletleriniň baştutanlarynyň sekizinji Maslahat mejlisi Türkmenistanyň Hazar deňziniň kenarynda ýerleşýän «Awaza» milli turizm zolagynda geçirildi. Sammit döwletleriň garaşsyzlygynyň 35 ýyllygy bilen bir ýylda geçirildi we bu syýasy dialog formatynyň ýokary ähmiýetini hem-de garaşsyz häsiýetini görkezdi. Maslahatlarda baştutanlar syýasy, söwda-ykdysady, transport, energetika we gumanitar gatnaşyklaryň ösüşini ara alyp maslahatlaşdylar.
Gazagystanyň Prezidenti Gasym-Jomart Tokaýew konfliktleriň çuňňur serhetara energiýa infrastrukturasyna köplenç täsir edýändigi we dünýä bazarlaryndaky durnuksyzlygyň uruş meýdanlaryndan uzakdaky ýurtlarda-da ykdysady ösüşi haýallatmak howpy bardygy barada duýduryş berdi. Bakuwda geçirilen CICA-nyň VII sammitinde çykyş eden Tokaýew energiýa howpsuzlygynyň häzirki wagtda doly weýran bolmak howpy astynda durandygyny belledi.
Gazagystanyň Prezidenti Kasym-Žomart Tokaýew Bakuda geçirilen CICA-nyň ýedinji sammitine gatnaşyp, Merkezi Aziýada we Günorta Kawkazda ulaşyş koridorlaryny we ýaşyl energiýany ösdürmegi teklif etdi. Akorda metbugat gullugynyň habaryna görä, ol Azerbaýjan bilen Ermenistanyň arasyndaky ýaraşyk prosesini goldap, bu ýakynlaşmanyň Gündogar bilen Günbatary baglanyşdyrýan täze mümkinçilikleri açýandygyny belledi.
Trans-Hazar ulag koridory, şeýle hem Orta koridor diýlip hem atlandyrylýar. Astanada 15-oktýabrda görkezilen Dünýä banky hasabatyna görä, ugur boýunça ýerleşen ýurtlaryň umumy içerki önümini 2040-njy ýyla çenli 3,3 göterim ýokarlandyryp, takmynan iki million iş orny döredip biler. Bu netije hökümetler infrastrukturalara maýa goýup, serhetara koordinasiýany gowulandyranda üstünlikli bolar.
Bugünkü digest: Gazagystanyň Respublika güni çykyşlary, stawka peselmegi, Ekibastuz maglumat merkezi we Azerbaýjanyň maýa goýum fondyndaky rol.
Günüň gysgaça synyny oka →