Kalta Minor

Taryh

Kalta Minor Hiwa hanlygynyň hany Muhammet Emin han tarafyndan Yslam dünýäsiniň iň uly we iň beýik minarasy bolmak niýeti bilen ýasatdy. Meýilnama boýunça beýiklik 70-80 metr bolmaly, ýokary çykdygyça diametri görnüp derejede daralmaly idi. Bu minaranyň berkligini artyrardy. Käbir çeşmelerde nazarda tutulan beýiklik 110 metre ýetýär diýlip-de bellenýär. Esasynyň diametri 14,2 metrdir.

Gurluşyk 1852-nji ýylda başlandy, 1855-nji ýylda takmynan 29 metr beýiklige ýetilende birden togtady. Hiwaly taryhçy we şahyr Agahiniň görkezişine görä sebäbi, Muhammet Emin hanyň şol ýyl Serahs golaýyndaky bir urşda ölmegi boldy. Ady 'gysga minara' manysyny berýän bu desga häzir şu tamamlanmadyklygy bilen tanalýar.

Sowet döwründe minaradaky ýazgylar zyýan gördi. Garaşsyzlykdan soň Agahiniň el ýazmasyndan peýdalanylyp täzeden düzüldi. 1996-1997-nji ýyllarda Hiwanyň 2500 ýyllyk toýlary çäginde hem giňişleýin restawrasiýa geçirildi.

Nämeler görülýär?

Kalta Minor Içan Kalanyň içinde, Muhammet Emin han medresesiniň öňünde ýerleşýär we käte medreseniň bir bölegi hasaplanýar. Iň gözegçilik çekýän tarapy, doly syrly kaşy bilen örtülen ýeke-täk minara bolmagydyr. Ak, ýaşyl we firuze reňkler agdyklyk edýär; geometrik nagyşlar gövdäni sarýar, şonuň üçin oňa 'gök minara' diýilýän wagtlar hem bolýar.

Gövdedäki ýazgylarda Agahiniň nastalyk ýazuwynda parsça setirleri görmek mümkin. Minaranyň gysga we tegelek siluetini daşyndaky diwarlar we Hiwanyň beýleki ýadygärlikleri bilen birlikde görmek suraty üçin hem gowy kompozisiýa berýär.

Gezelenç maslahatlary

Kalta Minor Içan Kalanyň esasy aýlanyş ýolunda ýerleşýänligi sebäpli Hiwany gezýän wagty aňsat görlüp bilner. Gün şöhlesi kaşylaryň reňklerini irden we agşam ýagtysynda iň gowy görkezýär. Tomusda günortanlyk sagatlar gaty yssy bolup biler.

Minaranyň içinde agaç basgançak bardygy aýdylsa-da, oňa çykmagyň mümkindigini, girelge şertlerini we pullukly bölümleri gitmezden öň mütlaka barlaň. Medresedäki bölümleriň iş tertibi hem üýtgäp biler.