Türk dünyasında tatlı sofraları

Bu tatlıların ortak yanı, bayramda, kutlamada ya da mevsim değişiminde hazırlanıp paylaşılması. Un, bal, şeker, süt, tereyağı, kuruyemiş ve kuru meyve gibi sade malzemeler, uzun emek ve sabırla özel bir sofra yemeğine dönüşüyor. Çoğunun kökeni konusunda net bir bilgi yok; bazıları için farklı bölgeler hak iddia ediyor.

Azerbaycan'da şekerbura, içi ceviz ya da fındık ve şekerle doldurulmuş, Novruz sofrasında yer alan hilal biçimli bir hamur işi. Özbekistan'da sumalak, filizlenmiş buğdaydan ve undan, uzun süre kaynatılarak yapılıyor. Türkiye'de baklava ince yufka katmanlarıyla, aşure ise buğday, baklagil ve kuru meyvelerle hazırlanıyor. Tataristan'da çak-çak, kızarmış hamur şeritlerinin balla birleşmesinden oluşuyor; gubadia ise pirinç, kuru üzüm ve çoğu zaman kurutulmuş peynirle doldurulan katmanlı bir börek-pasta. Saha'da (Yakutya) kürçeh, kırmızı meyvelerle çırpılan soğuk bir krema; salamat ise unla yapılan sıcak bir lapa.

Bu tatlılar genellikle tek başına değil, çayın yanında ve kalabalık bir sofrada paylaşılıyor. Aşure komşulara dağıtılıyor, çak-çak misafire ikram ediliyor, baklava ise tepsiyle gelip dilimleniyor. Hangi tarifi seçerseniz seçin, tatlı sofraya birlikte oturmanın bahanesi oluyor.