Surat: Doron · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

Oʻzbekiston

Oʻzbekistonda Ipak yoʻli shaharlari — Samarqand, Buxoro va Xiva joylashgan, ularning koʻk kafelli gumbazlari va qadimiy madrasalari bor. Bu yerda turkiy dunyoning tarixi koʻchalarda, bozorlarda va dasturxonlarda koʻrinib turadi.

Poytaxt: Toshkent
Valyuta: Oʻzbekiston somi (UZS)
Rasmiy til: Oʻzbek tili (Qoraqalpogʻistonda qoraqalpoq tili ham)
Keng tarqalgan muloqot tili: Rus tili
Vaqt mintaqasi: UTC+5
Rozetka turi va kuchlanish: C, F · 220 V, 50 Hz
Favqulodda vaziyat raqami: 112 (shuningdek 101, 102, 103)
Telefon kodi: +998
Harakat yoʻnalishi: Oʻng tomon

Umumiy maʼlumot

Oʻzbekiston Markaziy Osiyoning qoq markazida joylashgan; shimolda Qozogʻiston, sharqda Qirgʻiziston, janubi-sharqda Tojikiston, janubda Afgʻoniston va janubi-gʻarbda Turkmaniston bilan chegaradosh. Lixtenshteyn bilan birga, dunyodagi ikki marta quruqlikda oʻralgan ikki davlatdan biridir; 39 milliondan ortiq aholisi bilan Markaziy Osiyoning eng koʻp aholili davlatidir. Poytaxti Toshkent.

Ipak yoʻli boʻylab joylashgan Samarqand, Buxoro va Xiva shaharlari hudud tarixiy markazini tashkil etadi. Samarqand Amir Temurning poytaxti va Mirzo Ulugʻbek davrida ilm markazi boʻlgan. Shahrisabz Amir Temurning tugʻilgan joyi sifatida tanilgan, Fargʻona vodiysi esa mamlakatning sharqida joylashgan. Oʻzbek tili rasmiy til, rus tili esa keng tarqalgan umumiy muloqot tili hisoblanadi. Ayniqsa Samarqand va Buxoro atrofida tojik tili ham ishlatiladi.

Ne zaman borish kerak

Iqlim keskin kontinental: yozlari juda issiq, qishlari sovuq. Bahor (aprel-may) va kuz (sentyabr-oktyabr) tarixiy shaharlarni tomosha qilish uchun odatda eng qulay fasllardir. Iyul va avgustda, ayniqsa janubda va choʻl chekkasidagi Buxoro hamda Xiva kabi shaharlarda issiqlik tomosha qilishni qiyinlashtirishi mumkin.

Qishda, ayniqsa shimolda, sovuq boʻladi, ammo odamlar kamroq boʻladi. Bayram yoki mahalliy festivalni koʻrmoqchi boʻlsangiz, bron qilishdan oldin taqvimni tekshiring.

Transport

Shaharlararo sayohat uchun eng qulay usullardan biri yuqori tezlikdagi poyezdlardir; Toshkent, Samarqand va Buxoro kabi markazlar temir yoʻl bilan bogʻlangan. Xiva kabi boshqa joylarga esa boshqa temir yoʻl liniyalari orqali yoki avtomobil yoʻli bilan boriladi. Yoʻnalishlar va chipta qoidalarini safardan oldin tekshiring, gavjum davrlarda chiptalarni oldindan olish yaxshi.

Mamlakat ichida ichki aviareyslar, shaharlararo taksilar va ulashiladigan avtomobillar ham ishlatiladi. Toshkent metrosi qulay va ayrim bekatlari oʻz-oʻzidan koʻrishga arziydi. Shaharda taksi va ilova orqali chaqiriladigan avtomobillar keng tarqalgan; yoʻlga chiqishdan oldin narxni kelishib oling yoki ilovada tekshiring.

Pul va toʻlov

Pul birligi Oʻzbekiston somi (UZS). Valyuta 2017-yilda bozor kurslarida erkin konvertatsiya qilinadigan boʻldi. Yirik shaharlarda karta bilan toʻlov tobora keng qoʻllanilmoqda, ammo kichik korxonalar, bozorlar va qishloq joylarda naqd pul kerak boʻlishi mumkin.

Valyutani banklarda yoki rasmiy ayirboshlash shoxobchalarida almashtiring; safarga chiqishdan oldin joriy kurslar va karta shartlarini tekshiring. Naqd pul olish uchun bankomatlar mavjud, ammo zaxira toʻlov usulini olib yurish aqlli boʻladi.

Taom

Oʻzbek oshxonasining ramzi — palov (osh). Odatda katta qozonlarda guruch, goʻsht, sabzi va piyoz bilan pishiriladi va hududga qarab farq qiladi. Shuningdek, somsa, manti, lagʻmon, shoʻrva va shashlik tez-tez uchraydi.

Yangi non oʻzbek dasturxonining ajralmas qismi; har bir shaharning oʻz uslubi bor. Choy deyarli hamma joyda taklif qilinadi. Yozda bozorlarda qovun va tarvuz, quritilgan meva va yongʻoq koʻp boʻladi; bozorlarni aylanish oshxonani tanishtirish uchun yaxshi usuldir.

Odob-axloq va xavfsizlik

Oʻzbeklar mehmondoʻstligi bilan tanilgan; salomlashish muhim, qoʻlni koʻkrakka qoʻyish samimiy imo-ishoradir. Uylarga kirishda poyabzal yechiladi. Masjid va ziyoratgohlarda kamtarona kiyining va mahalliy qoidalarga amal qiling. Odamlarni suratga olishdan oldin ruxsat soʻrang; ayrim harbiy yoki rasmiy joylarda suratga olish taqiqlangan boʻlishi mumkin.

Mamlakat sayyohlar uchun umuman xavfsiz hisoblanadi; ammo olomon orasida shaxsiy buyumlaringizga eʼtibor bering. Chegara hududlari uchun joriy rasmiy sayohat tavsiyalarini safardan oldin tekshiring. Sayohat sugʻurtasi qilishingizni va vodoprovod suvi oʻrniga shishadagi suvni tanlashingizni tavsiya qilamiz.