Qozogʻiston
Oʻzbekiston
Qirgʻiziston
Turkmaniston
Shimoliy Kipr
Turkiya
Tatariston
Boshqirdiston
Saxa (Yoqutiston)
Gagauziya
Shimoliy Makedoniya
Bolgariya
Ozarbayjon · Asosiy taom
Ozarbayjon yarpaq dolmasi (uzum bargi dolmasi)
Mahalliy nomi: Yarpaq dolması
Qoʻzi goʻshti qiymasi, guruch va koʻp miqdorda yangi oʻtlar bilan toʻldirilgan uzum barglari, sarimsoqli yogurt bilan tortiladigan Ozarbayjonning sevimli taomi.
- Porsiyalar soni4
- Tayyorlash1 soat
- Pishirish50 daq
- Umumiy vaqt1 soat 50 daq
- MurakkablikOʻrtacha
Sut mahsuloti bor
Bu taom haqida
Yarpaq dolmasi Ozarbayjon oshxonasidagi dolmaning bir turi boʻlib, qiymali va guruchli aralashma uzum bargiga oʻrab tayyorlanadi. Yozda yangi uzum barglari boʻlganda, shuningdek bayramlarda, mehmon dasturxonida va oilaviy taomlarda pishiriladi. Ozarbayjonning dolma tayyorlash anʼanasi 2017-yilda YUNESKOning Nomoddiy madaniy meros roʻyxatiga kiritilgan.
Ozarbayjon uslubidagi qiyma koʻp miqdorda shivit, kashnich va yalpiz bilan tayyorlanadi, dolmalar esa oz suvda va sariyogʻ bilan sekin qaynatiladi. Odatda yoniga sarimsoqli yogurt (qatiq) beriladi; qiymaning oʻtli va biroz nordon taʼmi yogurt bilan toʻldiriladi.
Masalliqlar
Masalliqlarni belgilab, xarid roʻyxati sifatida foydalanishingiz mumkin.
Qiyma
Oʻrash va pishirish
Tortish
Tayyorlanishi
Guruchni yuvib, iliq tuzli suvda 15 daqiqa boʻktiring, suzib oling.
Uzum barglarini qaynoq suvda 2 daqiqa qaynatib oling (tuzlangan boʻlsa, sovuq suvda chayib tuzidan tozalang), suzing.
Piyoz, shivit, kashnich va yalpizning hammasini mayda toʻgʻrang.
Qiyma, suzilgan guruch, piyoz va oʻtlarni katta idishda tuz va murch bilan qorib aralashtiring.
Bargni tomiri yuqoriga qaratib taxtaga yozing, bandini kesib tashlang.
Bargning bandga yaqin tomoniga 1 choy qoshiq aralashma qoʻying, yon tomonlarini ichkariga burab, barmoq qalinligida zich oʻrang.
Qozon tubiga bir necha barg terib, dolmalarni zich qilib yonma-yon joylang.
Ustiga sariyogʻ boʻlaklarini qoʻying, issiq suv quying va dolmalar ustiga agʻdarilgan likopcha qoʻying.
Qaynagach, olovni pasaytiring, qopqoqni bugʻ chiqmaydigan qilib zich yoping va past olovda 40 daqiqa pishiring; guruch bugʻda pishadi, shuning uchun qopqoqni ochmang. Guruch va barg yumshashi kerak.
Olovdan olib, qopqoq yopiq holda 10 daqiqa dam oldiring.
Yogurtni ezilgan sarimsoq va bir chimdim tuz bilan aralashtiring.
Dolmalarni issiq holda torting, yoniga sarimsoqli yogurtni qoʻying.
💡 Maslahatlar
- Dolmalarni juda zich toʻldirmang; guruch pishayotganda kengayadi va barg yirtilishi mumkin.
- Ustiga likopcha qoʻyish dolmalarning pishish vaqtida ochilib ketishini oldini oladi.
- Oʻtlarni koʻp soling; Ozarbayjon dolmasining xarakteri oʻtlardan keladi.
- Tuzlangan barg ishlatsangiz, yaxshilab chayib, qiymaga oz tuz soling.
- Pishgandan keyin dam berish dolmalar shaklini saqlashga yordam beradi.
🛒 Xorijda topolmasangiz
- uzum bargi — Yangi barg topilmasa tuzlangan yoki muzlatilgan uzum bargidan foydalaning; qaynatilgan karam barglari ham ishlatilishi mumkin.
- qoʻzi goʻshti qiymasi — Mol goʻshti qiymasidan foydalanish mumkin, qozonga yana 1 osh qoshiq sariyogʻ qoʻshing.
- qatiq — Suzilgan yogurtni oz suv bilan suyultirib ishlating.
Bu retsept anʼanaviy uy usuli asosida sunʼiy intellekt yordamida tayyorlandi; miqdor, vaqt va qadamlar avtomatik tarzda moslik tekshiruvidan oʻtkazildi. Pech va plitalar har xil boʻladi, pishganlik darajasini koʻz bilan tekshiring.
